BilimGenel

Yoğunluk (Özkütle) nedir? Formül ve Hesaplama Örnekleri

Yoğunluk, ya da bilinen diğer adıyla özkütle; fizikte ya da kimyada, belirli sıcaklık ve basınç altında birim hacimdeki madde miktarına denmektedir. Yoğunluk, maddenin karakteristik özelliği olmasına karşın yalnız yoğunluğu bilinen bir maddenin hangi madde olduğu anlaşılamayabilir. Bir maddenin hangi madde olduğunun anlaşılabilmesi için birden çok ayırt edici özelliğinin incelenmesi gerekir. Sabit basınç ve sıcaklık altında; kütlesi artan bir maddenin hacmi de artar, dolayısı ile, hacimle kütle doğru orantılı olduğu için özkütle değişmez.

Yoğunluk kelimesi günlük yaşamımız da sıklıkla kullanılacak olan kelimelerden bir tanesidir. TDK sözlüğündeki anlamı şu biçimdedir. Yoğunluk Türkçe:

İlgili Makaleler

– Yoğun olma durumu
– Yoğun bir maddenin özelliği, kesafet
– Bir cismin birim hacminin kütlesi, gravite anlamlarına gelmektedir.

Yoğunluğun birimi nedir?

Yoğunluk birimiyle gündelik hayatta sıkça karşılaşırız, bu bir yağ veya herhangi bir şeyi alırken gözümüzün önüne gelir lakin buna çokta dikkat etmeyiz. Uluslararası Birim Sisteminde yoğunluğun birimi (kg/m3) olarak kullanılıyor. Bunun yanında; (g/cm3) ve (kg/L) de sıkça kullanırız. Özkütle hesaplama yoluyla bulunabilir, piknometre ya da bomemetre gibi aletler yardımı ile belirleyebiliriz. Bir maddenin yoğunluğu sıcaklığına bağlı şekilde değişir. Sıcaklık artışı genellikle yoğunluğu azaltmaktadır, lakin sıcaklığı arttıkça hacmi azalan ve yoğunluğu artan maddeler de vardır.

Yoğunluk hesaplamak için kullanılan formülü yoğunluk (d) = kütle (m) / hacim (V) dir. SI birim sistemine göre özkütle birimi kilo / metreküp (kg / m³) tür. Öte yandan yoğunluk, birim hacimdeki kütle miktarı olarak da tanımlayabiliriz. Hacim, bir cismin uzayda kapladığı alandır. 3 boyutlu bir ifadedir. Katı ve sıvı maddelerin belirli bir hacmi olmasına karşın, gaz maddeler bulundukları kabın şeklini alırlar. Kütle ise bir cismin değişmeyen madde miktarıdır. Ağırlık ile karıştırılmamalıdır. Ağırlık cismin kütlesinin yerçekimi ivmesi ile çarpılması neticesinde elde ederiz.

Yoğunluk Nasıl Hesaplanır?

Yoğunluk hesaplaması yapmak için evvela kütle ve hacim bilgisine ihtiyacımız vardır. Bir maddenin kütlesini hesaplayabilmemiz için ağırlığını yerçekimi ivmesine bölerek kütlesini hesaplayabiliriz. Hacmini hesaplamak için ise, katı, sıvı ve gazlarda farklı yöntemleri kullanmak gerekmektedir.

  • Katılarda; hacmini bildiğiniz bir su dolu kaba bir katı cismi koyduğunuzda ilk durum ve ikinci durum arasındaki suyun yüksekliği arasındaki fark katı cismin hacmini verecektir.
  • Sıvılarda; bulunduğu kabın şeklini alması sebebiyle katılara göre hacim hesaplamak daha kolaydır.
  • Gazlarda ise; bulundukları kabın hacmi ne ise gazın hacmi de o kadar olacaktır. Gazların molekülleri bulunduğu kabın içerisinde serbestçe hareket edebiliriz.

Bu durumda kütle / hacim formülünü kullanarak ya da hesaplama aracımızı kullanarak hesaplama yapabilirsiniz.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Göz Atın
Kapalı
Başa dön tuşu